Odejście od paliw kopalnych na rzecz odnawialnych źródeł energii wydaje się głównym wyzwaniem, przed jakim stoi współczesna energetyka. Jednak, aby transformacja energetyczna była akceptowalna i nie budziła obaw przedsiębiorców, musi być konkurencyjna i sprawiedliwa.
Odpowiedzialne firmy są atrakcyjniejsze
– Dla przedsiębiorstw konkurencyjność to alokacja kapitału, zasobów i wiedzy, która powoduje, że wartość firmy rośnie. Z kolei sprawiedliwość oznacza dostrzeżenie tych sektorów biznesu lub segmentów gospodarki, które mogą nie poradzić sobie samodzielnie – stąd wynika konieczność ich wsparcia – uważa Małgorzata Eull dyrektorka Pionu Klienta Biznesowego w E.ON Polska.
W kontekście konkurencyjności przedsiębiorstw najważniejsze jest zwrócenie uwagi na rynek pracy. Istotnym elementem atrakcyjności biznesu jest odpowiedzialność, która pozwala mu zyskać wyższą pozycję w hierarchii podczas wyboru produktów końcowych. Firmy, które wprowadzają zmiany, szczególnie w obszarach związanych z ekologicznym podejściem, stają się bardziej interesujące dla swoich partnerów biznesowych, klientów końcowych, a także pracowników. Widać to wyraźnie zwłaszcza wśród przedstawicieli najmłodszego pokolenia na rynku pracy, dla których obszar odpowiedzialności ESG, w tym transformacji energetycznej, jest niezwykle istotny.
– Z analizy rynku pracy wynika, że pokolenie rozpoczynających dopiero karierę zawodową wykazuje wyraźne zainteresowanie przedsiębiorstwami silnie angażującymi się w kwestie ekologiczne. Odpowiedzialność względem środowiska naturalnego staje się zatem kluczowym czynnikiem przyciągającym najmłodszych i najbardziej dynamicznych pracowników – mówi Agnieszka Adamiec vertical liderka w ManpowerGroup Poland.
Badania ManpowerGroup wskazują, że w sektorach energetyki i usług komunalnych, blisko związanych z transformacją klimatyczną, odnotowuje się coraz wyższe zapotrzebowanie na pracowników, sięgające nawet 34 proc.
Transformacja energetyczna nie eliminuje konkurencyjności firm
Powodzenie transformacji nie musi być jednak stawiane w opozycji do konkurencyjności. – Głównym motorem zmian i inwestycji w przedsiębiorstwach jest zysk. Jeżeli udałoby się doprowadzić do sytuacji, w której inwestycje w energetykę odnawialną i efektywność energetyczną będą go przynosić, to nie będzie dysonansu między osiąganiem celów ekonomicznych i klimatycznych – mówi Małgorzata Eull.
Koszty wynikające z dostosowania się do nowych wymogów i regulacji mogą być wyzwaniem, szczególnie dla sektora MŚP. Jednocześnie obecnie istnieje szereg instrumentów finansowych i modeli biznesowych, które mogą wspierać firmy w procesie transformacji. Środki z nowego budżetu unijnego czy fundusze takie jak FENG służą do wsparcia transformacji energetycznej i innowacji. Innego wsparcia może udzielić Bank Dekarbonizacji Przemysłu, którego stworzenie zapowiedziano w kompasie konkurencyjności, czy skorzystanie z instrumentów własnych banków, takich jak kredyty inwestycyjne.
– Firmy, które mają dobre projekty, są odpowiednio przygotowane i chcą realizować takie działania, na pewno znajdą swój sposób na finansowanie – podkreśla Agnieszka Durlej dyrektorka Biura Strategii i Rozwoju Banku Pekao S.A.
Nowe umiejętności poszukiwane
Zmiany muszą nastąpić także w podejściu uczestników rynku i w edukacji z obszaru zrównoważonego rozwoju. Dlatego tak ważne są wymagane na rynku umiejętności i kompetencje pracowników. Takie, które pozwalają wspierać realizację celów zrównoważonego rozwoju i rozwijać zielone technologie.
– Nowe kompetencje na rynku pracy są bardzo potrzebne. Szczególnie te związane z analityką i raportowaniem ESG. Jednocześnie ważne są też wszystkie role techniczne – zauważa Agnieszka Adamiec.
Jak wskazują ekspertki, sukces zależy również od zaangażowania przedstawicieli wszystkich sektorów gospodarki. Dodatkowo od gotowości społeczeństwa do zmiany zachowań konsumenckich. Jak pokazały wyniki najnowszego badania klimatycznego Fundacji E.ON, świadomość ekologiczna społeczeństwa jest wysoka. Stanowi to solidną podstawę do przyszłych działań.
Konkurencyjna i sprawiedliwa transformacja energetyczna to złożony proces, jednak jej przeprowadzenie jest możliwe – i wręcz konieczne. Wymagać będzie od uczestników rynku gotowości do zmiany mentalności i odwagi w poszukiwaniu innowacyjnych rozwiązań. Kluczem do sukcesu może okazać się współpraca międzysektorowa połączona ze wsparciem finansowym i regulacyjnym ze strony państwa.


